In de haven van Stockholm ligt een stukje Zweedse geschiedenis: de ijsbreker Sankt Erik. Het schip speelde een belangrijke rol in de economische en industriële ontwikkeling van Zweden in een tijd waarin Stockholm snel groeide. Tegenwoordig dient het historische schip als museumschip, met ongeveer 70.000 bezoekers per jaar. Voor het team dat verantwoordelijk is voor het behoud is het doel simpelweg ervoor te zorgen dat toekomstige generaties een authentiek stukje Zweedse industriële geschiedenis kunnen ervaren.

Snelle feiten

  • De luchtontvochtigers beschermen het vat tegen vocht dat zowel boven als onder komt, terwijl de ijsbreker van het museum in het water staat.
  • Condensatie, schimmel en roest bedreigen het vat niet langer dankzij efficiënte ontvochtiging.
  • Jaarlijkse capaciteitscontroles en onderhoud door de Munters-dienst

Gebouwd in 1914 op de Finnboda-scheepswerf in Stockholm, was Sankt Erik Zwedens eerste zeegaande en enige overgebleven ijsbreker. Meer dan zes decennia lang hielp ze essentiële zeeroutes open te houden tijdens strenge winters, zodat goederen, post en passagiers Stockholm en andere delen van Zweden konden bereiken wanneer ijs de waterwegen blokkeerde. Door de scheepvaartroutes het hele jaar door open te houden, hielp Sankt Erik bij het onderhouden van handel en communicatie met zowel de Zweedse archipel als het Europese continent.

Dagelijks een schip in stand houden die aan de elementen wordt blootgesteld

Het onderhouden van een museumschip van deze omvang is geen gemakkelijke taak, zeker niet wanneer het het hele jaar door aan de elementen wordt blootgesteld. In tegenstelling tot museumobjecten die in klimaatgereguleerde gebouwen worden bewaard, zit Sankt Erik elke dag in het water, voortdurend beïnvloed door veranderende temperaturen en luchtvochtigheidsniveaus. "Luchtvochtigheid is hier een grote uitdaging omdat dit een schip is dat het hele jaar door in het water blijft," zegt Ola Dahlqvist, technisch manager van de museumschepen. "Vocht komt zowel van boven als van onder, dus als we de ontvochtiging uitschakelen, ontstaan er heel snel problemen." Voor het museumteam draait het beheersen van de luchtvochtigheid niet alleen om onderhoud. Het gaat om het beschermen van een onvervangbaar deel van het culturele erfgoed van Zweden. "Wanneer de luchtvochtigheid niet wordt gecontroleerd, zien we roest, condensatie en schimmel heel snel verschijnen," zegt Benjamin Hedlund, Senior Exhibition Technician bij Historic Vessels Unit bij de Zweedse Nationale Maritieme, Transport- en Militaire Musea. "Het probleem is dat veel van de onderdelen van het schip origineel zijn. Als ze eenmaal beschadigd zijn, kunnen ze erg moeilijk, en soms onmogelijk, te vervangen zijn."

Beschermd door drie goed onderhouden luchtontvochtigers

Tegenwoordig beschermen drie Munters-ontvochtigers de belangrijkste machineruimtes van het vaartuig. Geïnstalleerd in 2014 en volledig in gebruik genomen in 2015, zijn de units sindsdien vrijwel onafgebroken in bedrijf. Volgens Dahlqvist naderen ze nu de 100.000 werkuren. "We hebben zeer goede ervaring met hun prestaties," zegt hij. "Eens per jaar komen servicetechnici van Munters aan boord om capaciteitscontroles uit te voeren en het systeem te inspecteren. Het werkt heel goed." Voordat het ontvochtigheidssysteem werd geïnstalleerd, was vocht een constant probleem. Condensatie vormde zich aan de binnenkant van de romp, water verzamelde zich in machineruimtes en roest ontstond op metalen oppervlakken. Schimmelgroei verscheen op houten interieurs, wat zowel conserverings- als onderhoudsuitdagingen veroorzaakte. "Het klimaat aan boord was niet goed voordat we de luchtontvochtigers installeerden," herinnert Dahlqvist zich. Tegenwoordig is het verschil overal op het schip zichtbaar. De metalen oppervlakken blijven schoon en beschermd, de originele interieurs blijven droog en bezoekers kunnen het schip ervaren, zoals het eruitzag tijdens haar dienstjaren. Voor het team dat verantwoordelijk is voor haar behoud is het doel simpelweg om ervoor te zorgen dat toekomstige generaties haar deks kunnen blijven bewandelen, haar machineruimtes kunnen verkennen en een authentiek stukje Zweedse industriële geschiedenis kunnen ervaren. "Zolang we de zee buiten houden, de regen buiten houden en het klimaat aan boord behouden, is er eigenlijk geen limiet aan hoe lang het schip kan overleven," zegt Dahlqvist. "Als we voor haar zorgen, kan ze hier nog generaties blijven."

Toepassingen in deze case

0